Hoe Salute! werd gemaakt

SignPS, een TIDE project

Veel dove mensen hebben een relatief kleine woordenschat als het gaat om de taal die in hun omgeving gesproken wordt. Als gevolg daarvan is hun lees- en schrijfvaardigheid vaak ook beperkt. Deze beperking zou er niet zijn als ze konden lezen en schrijven in gebarentaal. Daarom was het doel van het project Sign Printing System: doven in staat stellen om op de computer in gebarentaal te schrijven.

De partners in dit project deden onderzoek naar gebaren en hebben erover nagedacht hoe men gebaren het beste op papier zou kunnen weergeven. Vervolgens zijn er door Handicom prototypes ontwikkeld van software waarmee doven gebaren kunnen tekenen en documenten in hun eigen taal kunnen maken en printen.

SignPS werd gesubsidieerd door de Europese Unie in het kader van het TIDE (Technology Initiative for Disabled and Elderly People) programma (1994-1997).

Gebaren-kenmerken

Gebaren, zoals die door dove mensen worden gebruikt, zijn dynamische, drie-dimensionale visuele symbolen. Woorden daarentegen worden weergegeven met behulp van verschillende letters. Gebaren zou je ook kunnen opdelen in verschillende eenheden: de vorm en de beweging van de handen, de exacte plaats van de handen en de afstand tot het lichaam, de gezichtsuitdrukking.

In SignPS is er, na het in kaart brengen van een aantal kenmerken, over nagedacht hoe men gebaren het beste op papier kan weergeven. Met de SignPS software tenslotte moesten deze eenheden gecombineerd worden en twee-dimensionaal weergegeven op papier.

De andere projectpartners waren:

• MicroCentre, University of Dundee, GB
• Department of Technical Computer Science, RWTH Aken, DL
• IRV, Hoensbroek, NL
• RNR, Amsterdam, NL

SignPS software (prototype)

De software die in het Sign PS project werd gebruikt om gebarentaal-teksten te schrijven en uit te printen bestond uit twee modules: Sign Editor en Document Editor. De volgende stap kwam, toen op initiatief van Inge Zwitserlood, toen nog werkzaam bij Viataal, het project Lees&Teken werd gestart (gefinancierd door Nuts-Ohra). Dit project had tot doel de Sign Editor te verbeteren en een aantal gebaren uit de Nederlandse Gebarentaal te tekenen. Dit resulteerde in de Lees&Teken-database. De gebaartekeningen daarin zijn gemaakt door Viataal, en gecontroleerd door het Nederlands Gebarencentrum.

Nu kon met behulp van de Sign-Editor en de Document Editor en de Lees&Teken-database al veel worden gedaan, maar er zaten nog veel overbodige onderdelen in het pakket, zoals spraakuitvoer en scanning, waardoor de aanschafprijs vrij hoog lag. Bovendien kon het pakket nog veel gebruiksvriendelijker worden gemaakt door andere elementen er juist aan toe te voegen. Kortom, Handicom wilde een volwaardig softwarepakket ontwerpen, dat voor iedereen bruikbaar en betaalbaar is. We gingen dus aan de slag en het resultaat was Salute!. Met Salute! is er nu een uitgebreid pakket gereed, waarmee via de computer kan worden gecommuniceerd door middel van gebarentaal, zonder behulp van dure videosystemen. We hopen dat u er net zoveel plezier aan beleeft als wij aan het maken ervan.

naar boven